- within Environment topic(s)
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) tarafından belirlenen kurallar çerçevesinde, gemilerin dünya çapında takibini sağlayan IMO Numarası tahsisi, Türkiye'de ulusal sularımızda faaliyet gösteren gemileri de kapsayacak şekilde genişletilmiştir. Türk Deniz Ticareti filosunun uluslararası standartlara uyumu ve dijital takip sistemlerinin (Umurbey) etkinliği için bu düzenleme kritik önem taşımaktadır.
İşte 2026 yılı itibarıyla IMO numarası zorunluluğu, başvuru süreci ve dikkat edilmesi gereken güncel detaylar:
IMO Numarası Alması Zorunlu Olan Gemiler
Yeni düzenlemelerle birlikte, yalnızca uluslararası sefer yapanlar değil, belirli kriterleri karşılayan ulusal gemiler de bu numarayı almakla yükümlüdür:
- Özel Tip Gemiler: Uluslararası sefer yapan Sondaj ve Araştırma gemileri
- Yolcu Gemileri: 100 GT altı olsa dahi uluslararası sefer yapan tüm yolcu gemileri
- 100 GT ve Üstü Tüm Gemiler: Tonaj sınırı 100 GT ve üzerinde olan tüm ticari gemiler
- Balıkçı Gemileri: 100 GT altı olup, tam boyu 12 metreden büyük, içten makineli ve uluslararası sefer/belge sahibi balıkçı gemileri (ICCAT ve GFCM kararları gereği zorunludur)
IMO Numarası Zorunluluğundan Muaf Olanlar
Aşağıdaki deniz araçları, mevcut düzenleme kapsamında IMO numarası alma zorunluluğu dışındadır:
- Özel yatlar (ticari olmayan kullanım)
- Balıkçı gemileri dışındaki tüm ahşap gemiler
- Savaş gemileri ve kamu hizmetindeki askeri araçlar
- Gemi niteliği taşımayan deniz araçları ve yüzer yapılar
- Özel hizmete mahsus gemiler (Kılavuz botları, römorkörler, deniz ambulansları, acente botları vb.)
2026 Güncel Uygulamaları: STCW-F ve Umurbey Sistemi
2026 yılı itibarıyla süreç sadece bir numara tahsisinden ibaret değildir:
- Umurbey Sistemi Entegrasyonu: Alınan IMO numaralarının, herhangi bir belge değişikliği yapılmadan önce Umurbey sistemine veri girişi yapılması zorunludur. Sisteme kaydedilmeyen numaralar, liman çıkış ve sicil işlemlerinde aksamalara neden olabilir.
- STCW-F Uyumu: IMO numarası alan balıkçı gemilerinde görev yapan personel için 1 Ocak 2026 itibarıyla STCW-F (Balıkçılar için Eğitim ve Sertifikalandırma) standartları tam olarak uygulanmaya başlanmıştır.
- Gemi Adamı Cüzdanları: Temmuz 2025'ten itibaren gemi adamı evraklarında çalışılan geminin IMO numarasının işlenmiş olması, denetimlerde öncelikli kontrol maddesidir.
IMO Numarası Başvurusu Nasıl Yapılır? (Ücretsiz)
IMO numarası tahsisi tamamen ücretsiz bir işlemdir. Başvuru için aşağıdaki kanallar kullanılabilir:
- E-Posta: Gemi bilgileri doğrudan ship.imo@ihs.com adresine iletilerek talepte bulunulabilir.
- Online Başvuru:imonumbers.ihs.com adresi üzerinden gemi detayları ile kayıt oluşturulabilir.
Neden Önemli?
IMO numarası, bir geminin “kimlik numarası” gibidir; geminin adı, bayrağı veya sahibi değişse bile numara değişmez. Bu durum, özellikle ICCAT (Atlantik Ton Balıklarının Korunması) ve GFCM (Akdeniz Genel Balıkçılık Komisyonu) gibi uluslararası kuruluşların kota ve avcılık takibi için zorunlu tuttuğu bir parametredir.
The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.
[View Source]